ANKARA – Gazete Ankara Dijital Haber Portalı Haber Merkezi / Gündem Haberleri – Ortadoğu’da ABD, İsrail ve İran ekseninde artan gerilim, savaşın yalnızca cephedeki askeri gelişmelerle değil aynı zamanda mühimmat tüketim hızı, savunma maliyetleri ve üretim kapasitesi üzerinden de değerlendirildiğini gösteriyor. Son günlerde ortaya çıkan veriler, modern savaşın giderek lojistik ve ekonomik dayanıklılık boyutuna taşındığını ortaya koyuyor.

Asimetrik savaşın maliyet dengesi

İran’ın sahada kullandığı kamikaze drone ve balistik füze sistemleri ile ABD ve İsrail’in savunma sistemleri arasındaki maliyet farkı dikkat çekiyor. İran’ın bazı insansız hava araçlarının maliyetinin on binlerce dolar seviyesinde olduğu belirtilirken, bu saldırıları önlemek için kullanılan bazı gelişmiş savunma füzelerinin milyon dolar seviyesine ulaşabildiği ifade ediliyor.

Bu durum askeri literatürde “maliyet asimetrisi” olarak tanımlanan bir tablo ortaya çıkarıyor. Ucuz saldırı sistemleri, yüksek maliyetli savunma sistemlerini zorlayabiliyor.

Stratejik aldatma iddiaları

Sahadan gelen bazı iddialar ise savaşın psikolojik ve stratejik boyutuna işaret ediyor. İran’ın bazı hava üslerinde pistlere savaş uçağı ve helikopter siluetleri çizerek hedef yanıltma yöntemi kullandığı ileri sürülüyor.

Bu tür sahte hedefler sayesinde yüksek hassasiyetli mühimmatların gerçek askeri hedefler yerine boyanmış hedeflere yönlendirildiği iddiaları gündeme geldi. Uzmanlar bu tür taktiklerin modern savaşlarda stratejik aldatma yöntemi olarak kullanıldığını belirtiyor.

İlk 36 saatte binlerce mühimmat

Uluslararası savunma analizlerinde yer alan verilere göre ABD ve İsrail güçlerinin çatışmaların ilk 36 saatinde yaklaşık 3 bin hassas mühimmat kullandığı öne sürülüyor. Bu durum askeri çevrelerde yeni bir tartışmayı da beraberinde getirdi.

Uzmanlara göre savaşın uzaması halinde mühimmat tüketim hızı, savunma sanayi üretim kapasitesi üzerinde ciddi bir baskı oluşturabilir.

Beyaz Saray savunma şirketlerini topladı

ABD yönetimi ise gelişmeler karşısında savunma üretimini hızlandırma adımları atmaya başladı. Amerikan Başkanı Donald Trump’ın Beyaz Saray’da savunma sanayi şirketleriyle yaptığı toplantıda üretim kapasitesinin artırılması ele alındı.

Toplantı sonrasında bazı mühimmat türlerinde üretimin 4 katına çıkarılması yönünde planlama yapıldığı belirtiliyor. Ancak savunma sanayi uzmanlarına göre üretim hızını artırmak tek başına yeterli olmayabilir.

Kritik parçalarda tedarik zinciri sorunu

Modern mühimmat üretimi yalnızca montaj süreçlerinden ibaret değil. Sistemlerin çalışabilmesi için mikroçipler, hassas sensörler ve elektronik kontrol bileşenleri gerekiyor.

Savunma şirketlerinin bazı kritik parçalarda küresel tedarik zincirine ve özellikle Çin merkezli üretime bağımlı olması, üretim süreçlerinde yeni kırılganlıklar yaratabiliyor.

Bu durum askeri analistlerin şu soruyu sormasına neden oluyor: “Üretim hızı sahadaki tüketim hızına yetişebilecek mi?”

Enerji piyasaları da gerilimden etkileniyor

Ortadoğu’daki gelişmeler enerji piyasalarını da doğrudan etkiliyor. Artan jeopolitik riskler nedeniyle Brent petrolün varil fiyatı 91 dolar seviyesine kadar yükseldi.

Enerji piyasalarındaki dalgalanmanın küresel enflasyon ve ticaret dengeleri üzerinde de etkili olabileceği değerlendiriliyor.

Uzmanlara göre ABD–İsrail–İran hattındaki gelişmeler, modern savaşın artık yalnızca askeri güçle değil aynı zamanda ekonomik dayanıklılık, üretim kapasitesi ve tedarik güvenliği ile şekillendiğini gösteriyor.

Haber kaynağı: İhlas Haber Ajansı (İHA)- Uluslararası savunma analizleri ve açık kaynak verileri

Haber Editörü: Dr. Oğuz Poyrazoğlu
İletişim: opoyrazoglu@gazeteankara.com.tr
Gazete Ankara WhatsApp Haber Hattı: +90 531 512 62 32

Dr. Oğuz POYRAZOĞLU

Gazete Ankara Dijital Haber Portalı GÜNDEM