Ankara – GA Dijital Haber Portalı / Çevre ve Doğa Haberleri- Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına bağlı İklim Değişikliği Başkanlığı tarafından hazırlanan Türkiye Yeşil Taksonomisi Yönetmeliği, 24 Eylül 2026 tarihli ve 33380 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı.

Yayımlandığı tarihte yürürlüğe giren Yönetmelik, Türkiye’de sürdürülebilir ekonomik faaliyetlerin sınıflandırılmasına ilişkin temel ilkeleri, çevresel hedefleri, teknik tarama kriterlerini, raporlama ve doğrulama süreçlerini düzenliyor.

Yönetmeliğin ekindeki teknik çerçeve 16 sektör ile 137 ekonomik faaliyeti kapsıyor. Türkiye’nin ekonomik yapısı dikkate alınarak Avrupa Birliği taksonomisindeki faaliyetlere ek olarak tarım ve turizm alanları da ulusal taksonomi çalışmalarına dahil edildi.

Amaç: Sürdürülebilir yatırımı tanımlamak ve yeşile boyamayı önlemek

Yönetmeliğin temel amacı; sürdürülebilir kalkınma hedefleriyle uyumlu ekonomik faaliyetleri desteklemek, sürdürülebilir yatırımlara finansman akışını teşvik etmek ve piyasada “yeşile boyama” olarak tanımlanan yanıltıcı çevresel beyanların önüne geçmek.

Türkiye Yeşil Taksonomisi, çevresel hedeflere katkı sağlayan ekonomik faaliyetlerin hangi ilke ve kriterlere göre sürdürülebilir kabul edileceğini belirleyen bir sınıflandırma sistemi olarak uygulanacak.

Bu çerçevede yatırımcılar, finans kuruluşları ve işletmeler açısından ortak ve karşılaştırılabilir bir sürdürülebilirlik dili oluşturulması hedefleniyor.

Düzenlemenin aynı zamanda Türkiye’nin düşük karbonlu ekonomiye geçiş sürecine ve uluslararası sürdürülebilir finans piyasalarıyla uyumuna katkı sağlaması bekleniyor.

Altı çevresel hedef belirlendi

Türkiye Yeşil Taksonomisi kapsamında ekonomik faaliyetlerin değerlendirilmesinde altı temel çevresel hedef esas alınacak.

Bunlar; sera gazı emisyonlarının azaltılması, iklim değişikliğine uyum, su ve deniz kaynaklarının sürdürülebilir kullanımı ve korunması, döngüsel ekonomiye geçiş, kirliliğin önlenmesi ve kontrolü ile biyoçeşitliliğin ve ekosistemlerin korunması ve restorasyonu olarak belirlendi.

Bir ekonomik faaliyetin çevresel açıdan sürdürülebilir kabul edilmesinde yalnızca tek bir çevresel fayda yeterli olmayacak. Faaliyetin diğer çevresel hedefler üzerindeki etkileri de değerlendirmeye alınacak.

Taksonomiye uyum için üç şart birlikte aranacak

Yönetmeliğe göre, kapsam dahilindeki bir ekonomik faaliyetin “Türkiye Yeşil Taksonomisine uyumlu ekonomik faaliyet” olarak kabul edilebilmesi için üç temel şartın birlikte yerine getirilmesi gerekecek.

Buna göre faaliyet, altı çevresel hedeften en az birine önemli ölçüde katkı sağlamalı, diğer çevresel hedeflerin hiçbirine önemli zarar vermemeli ve asgari sosyal koruma önlemlerine uygun olmalı.

Asgari sosyal koruma yaklaşımında Uluslararası Çalışma Örgütü’nün temel sözleşmeleri, İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi, OECD Çok Uluslu Şirketler Rehberi, Birleşmiş Milletler İş Dünyası ve İnsan Hakları Rehber İlkeleri ile ulusal çalışma ve sosyal güvenlik mevzuatı dikkate alınacak.

Böylece çevresel sürdürülebilirlik değerlendirmesi, sosyal hak ve çalışma standartlarından bağımsız ele alınmayacak.

Teknik tarama kriterleri yatırımlar için belirleyici olacak

Ekonomik faaliyetlerin taksonomiye uygunluğunun belirlenmesinde teknik tarama kriterleri esas alınacak.

Kriterler, İklim Değişikliği Başkanlığı tarafından hazırlanacak ve Başkanlığın resmî internet sitesinde yayımlanacak. Kriterlerin mümkün olduğu ölçüde niceliksel, ölçülebilir, doğrulanabilir ve bilimsel kanıtlara dayalı olması öngörülüyor.

Değerlendirme yapılırken ekonomik faaliyetin yalnızca doğrudan etkileri değil, üretilen ürün ve sunulan hizmetlerin yaşam döngüsü boyunca oluşturduğu çevresel etkiler de dikkate alınacak.

Yönetmelikte ayrıca katı fosil yakıtların kullanıldığı üretim faaliyetlerinin, teknik tarama kriterleri kapsamında çevresel açıdan sürdürülebilir ekonomik faaliyet olarak değerlendirilemeyeceği hüküm altına alındı.

Teknik kriterler bilimsel ve teknolojik gelişmelere göre düzenli biçimde gözden geçirilecek. Güncelleme yapılması halinde yeni kriterler her yıl en geç 15 Aralık’a kadar ilan edilecek ve takip eden yıldan itibaren uygulanacak.

Yeşil finansmana erişimde ortak ölçüt

Türkiye Yeşil Taksonomisi’nin özellikle işletmelerin ve sanayicilerin sürdürülebilir finansman kaynaklarına erişiminde ortak bir değerlendirme zemini oluşturması hedefleniyor.

Taksonomi kapsamında işletmelerin taksonomiye uygun veya uyumlu ürün ve hizmetlerinden elde ettikleri hasılat, yatırım harcamaları ve işletme giderlerinin oranları temel performans göstergeleri arasında bulunuyor.

Bankalar, aracı kurumlar, yatırım ortaklıkları, portföy yönetim şirketleri ile sigorta, reasürans ve emeklilik şirketleri için de çevresel sürdürülebilirliğin ve çevresel hedeflere sağlanan katkının ölçülmesine yönelik göstergeler kullanılacak.

Reel sektörde raporlama gönüllülük esasına dayanacak

Ek-1’de yer alan ekonomik faaliyetlerden en az birini gerçekleştiren kurum, kuruluş ve işletmeler, İklim Değişikliği Başkanlığının yayımlayacağı raporlama şablonlarına göre taksonomi raporlaması yapabilecek.

Yönetmelik bu kuruluşlara genel ve doğrudan bir zorunlu raporlama yükümlülüğü getirmiyor.

Ancak zorunlu raporlama kapsamındaki finans kuruluşları, kendi raporlamalarına konu olacak işlemler bakımından finansman sağladıkları şirketlerden Türkiye Yeşil Taksonomisi çerçevesinde raporlama yapmalarını talep edebilecek.

Bu düzenlemenin özellikle yeşil kredi, sürdürülebilir finansman ve çevresel nitelikli yatırım süreçlerinde şirketlerin çevresel performanslarını daha sistematik biçimde ortaya koymasını teşvik etmesi bekleniyor.

Finans sektöründe zorunlu raporlama 2029’da başlayacak

Finansal kuruluşlar açısından ise zorunlu raporlama sistemi uygulanacak.

Bankalar; aracı kurumlar, yatırım ortaklıkları ve portföy yönetim şirketleri ile sigorta, reasürans ve emeklilik şirketleri taksonomi raporlamasına tabi olacak.

Yönetmeliğin geçiş hükmüne göre bu kuruluşlar 1 Ocak 2029 tarihine kadar taksonomi raporlaması yapmak zorunda olmayacak. Böylece zorunlu raporlama dönemi 2029 itibarıyla başlayacak.

Finans sektörüne ilişkin raporlama usul ve esasları ilgili faaliyet alanına göre Sermaye Piyasası Kurulu, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu ile Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu tarafından belirlenecek.

Raporlar, ilgili mali dönemin sona ermesini takip eden altıncı ayın sonunda elektronik sisteme yüklenecek.

Taksonomi raporları kamuoyuna açık olacak

Taksonomi sürecindeki iş ve işlemler, oluşturulacak Çevrimiçi Taksonomi Yönetim Sistemi üzerinden yürütülecek.

Sisteme yüklenen taksonomi raporlarının kamuoyuna açık olması esas olacak. Böylece yatırımların ve ekonomik faaliyetlerin çevresel sürdürülebilirliği konusunda karşılaştırılabilir ve izlenebilir bir veri yapısının oluşturulması hedefleniyor.

Raporların doğrulanmasına ilişkin usul ve esaslar ise İklim Değişikliği Başkanlığı tarafından ayrıca belirlenecek.

15 üyeli Türkiye Yeşil Taksonomisi Komitesi oluşturulacak

Yönetmelikle Türkiye Yeşil Taksonomisi’nin uygulanması ve geliştirilmesi amacıyla kurumsal bir yapı da oluşturuldu.

İklim Değişikliği Başkanlığının yanı sıra Türkiye Yeşil Taksonomisi Komitesi ve teknik uzman grupları sistemin temel organları olacak.

Komite; Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği, Enerji ve Tabii Kaynaklar, Hazine ve Maliye, Sanayi ve Teknoloji, Tarım ve Orman, Ticaret ile Ulaştırma ve Altyapı bakanlıklarının yanı sıra Strateji ve Bütçe Başkanlığı, Avrupa Birliği Başkanlığı, SPK, BDDK, SEDDK, Kamu Gözetimi Kurumu ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası temsilcilerinin de yer aldığı toplam 15 üyeden oluşacak.

Teknik uzman grupları ise ekonomik faaliyetlere ilişkin kriterlerin hazırlanması ve güncellenmesi konusunda sektörel incelemeler yapacak.

Türkiye’nin yeşil dönüşümünde yeni sınıflandırma sistemi

Türkiye Yeşil Taksonomisi ile çevresel açıdan sürdürülebilir faaliyetlerin ortak ve ölçülebilir kriterlerle tanımlanması, yatırım kararlarında çevresel performansın daha görünür hale getirilmesi ve sürdürülebilir finansman piyasalarında şeffaflığın artırılması amaçlanıyor.

Düzenleme aynı zamanda şirketlerin yalnızca çevreci olduklarını beyan etmeleri yerine, bu iddialarını belirlenmiş teknik kriterler, performans göstergeleri ve gerektiğinde doğrulama mekanizmaları üzerinden ortaya koymalarını öngörüyor.

Türkiye Yeşil Taksonomisi Yönetmeliği, 24 Eylül 2026 tarihinde yayımlanarak aynı gün yürürlüğe girdi.

Kaynak: T.C. Resmî Gazete – 24 Eylül 2026, Sayı: 33380; İhlas Haber Ajansı (İHA)

Resmî kaynak:
https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2026/09/20260924-1.htm

Türkiye Yeşil Taksonomisi yürürlüğe girdi: 16 sektör ve 137 faaliyet kapsama alındı

Türkiye Yeşil Taksonomisi Yönetmeliği Resmî Gazete’de yayımlandı. 16 sektör ve 137 ekonomik faaliyeti kapsayan düzenleme; 6 çevresel hedef, 3 uyum şartı ve yeşil finansman için yeni raporlama sistemini belirledi.