ANKARA – Gazete Ankara DHP Haber Merkezi / Ekonomi – Helal Akreditasyon Kurumu (HAK), Türkiye’nin helal kalite altyapısında merkezi bir rol üstlenerek küresel ölçekte güvenin adresi haline geldi. Kuruma bugüne kadar 227 akreditasyon başvurusu yapılırken, yapılan inceleme ve denetimler sonucunda 128 başvuru için akreditasyon kararı verildi. Asgari şartları karşılamayan 70’in üzerindeki başvuru ise olumsuz sonuçlandırıldı.

HAK tarafından verilen akreditasyon kararları sayesinde 2 bin 500’den fazla işletmenin helal belgesi güvence altına alındı. Böylece hem üretim hem de belgelendirme süreçlerinde disiplin sağlanırken, tüketici güveni önemli ölçüde artırıldı.

Akreditasyon kapsamı gıdanın ötesine geçti

Başlangıçta yalnızca gıda ürünlerini kapsayan akreditasyon faaliyetleri, 2025 yılında gerçekleştirilen kapsam geliştirme çalışmalarıyla genişletildi. Yeni programlarla birlikte şu sektörler de akreditasyon alanına dahil edildi:

• Yemek sunumu
• Gıda ambalaj
• Kozmetik
• Turizm
• Lojistik
• Konaklama

HAK’ın faaliyete geçmesiyle birlikte, HAK akreditasyonu olmadan helal belgesi düzenleyen herhangi bir kuruluş kalmadı. Bu durum, helal sertifikasyon sisteminde standartlaşma ve güvenilirliğin artırılması açısından kritik bir eşik olarak değerlendiriliyor.

Laboratuvar akreditasyonu kalite güvencesini güçlendirdi

Helal belgesi alacak bir ürünün yalnızca dini kurallara uygun olması yeterli görülmüyor; aynı zamanda sağlık, hijyen, güvenlik ve kalite standartlarını da karşılaması gerekiyor. Bu uygunluk, tarafsız ve yetkin laboratuvar analizleriyle doğrulanıyor.

Özellikle 2025 yılı içerisinde birçok laboratuvarın akredite edilmesiyle birlikte helal kalite altyapısı daha da güçlendirildi. Yürütülen çalışmaların Türkiye’nin ihracat odaklı ekonomisine katkı sağladığı ve uluslararası pazarlarda güven unsurunu pekiştirdiği belirtiliyor.

İthal ürünlerde helal işaretine sıkı denetim

Türkiye’de helal sertifikasyon sistemi gönüllülük esasına dayanmakla birlikte, ithal ürünlerde tüketiciyi korumaya yönelik yeni düzenlemeler gündemde. Hazırlıkları süren yeni İthalat Tebliği ile:

• Ürünlere eşlik eden helal belgeleri,
• Ürünlerin üzerindeki helal işaret ve semboller

daha etkin biçimde denetlenecek.

Tebliğin yürürlüğe girmesiyle birlikte HAK akreditasyonuna sahip olmayan kuruluşlar tarafından düzenlenen helal belgeleriyle ithalat yapılamayacak. Böylece hem tüketici korunacak hem de sistemdeki güven standardı yükseltilecek.

Hedef: tek helal belgesiyle küresel ticaret

HAK tarafından akredite edilen kuruluşların düzenlediği helal belgeleri, uluslararası ticarette büyük ölçüde kabul görüyor. Ancak dünya genelindeki farklı uygulamalar, bazı ülkelerde mükerrer belge ihtiyacına ve ek maliyetlere yol açabiliyor.

Bu sorunun çözümüne yönelik olarak HAK, helal belgelerinin uluslararası düzeyde karşılıklı tanınmasını sağlayacak çalışmalara öncülük ediyor. Bu kapsamda, İslam İşbirliği Teşkilatı bünyesinde Helal Akreditasyon Kurumları İslami Forumu (IFHAB) kuruldu.

27 ülkenin akreditasyon kurumunun üye olduğu bu yapının kuruluş sürecinde HAK aktif rol üstlendi. IFHAB’ın devreye girmesiyle birlikte:

• Helal belgelerinin karşılıklı tanınması sağlanacak,
• Mükerrer belgelendirme ihtiyacı azalacak,
• İİT üyesi ülke pazarlarına giriş kolaylaşacak,
• Helal belgelerinin uluslararası güvenilirliği artacak.

Bu gelişmelerle birlikte tek bir helal belgesiyle küresel ölçekte ticaret yapabilmenin önü açılmış olacak.

HAK aynı zamanda uluslararası bir eğitim üssü

HAK, İslam Ülkeleri Standartlar ve Metroloji Enstitüsü (SMIIC) standartlarını esas alarak akreditasyon faaliyetlerini yürütüyor. SMIIC ile imzalanan mutabakat zaptı sayesinde kurum, helal kalite altyapısı alanında uluslararası bir eğitim merkezi konumuna geldi.

Bugüne kadar:

• 70 eğitim programı düzenlendi,
• 35 ülkeden 1.600’ün üzerinde katılımcıya eğitim verildi.

Eğitimlere gıda mühendisleri, ziraat mühendisleri, veteriner hekimler, kimyagerler ve ilahiyat mezunları gibi farklı uzmanlık alanlarından profesyoneller katıldı. Eğitim sonunda verilen sertifikalar SMIIC tarafından tanınıyor ve uluslararası geçerlilik taşıyor.

HAK’ın yürüttüğü bu çalışmalar, Türkiye’nin helal ticaretindeki konumunu güçlendirirken, küresel ölçekte güvenilir bir kalite altyapısının inşasına da katkı sağlıyor.

Kaynak: T.C. Ticaret Bakanlığı

Haber Editörü: Dr. Oğuz Poyrazoğlu
İletişim: opoyrazoglu@gazeteankara.com.tr
Gazete Ankara WhatsApp Haber Hattı: +90 531 512 62 32

Dr. Oğuz POYRAZOĞLU

Gazete Ankara Dijital Haber Portalı EKONOMİ